Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit.
Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit.
Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit.
Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipiscing elit.
Piastowie
Mieszko I
Pierwszy historyczny władca Polski. Przyjął chrzest w 966 r.
Piastowie
Bolesław I Chrobry
Pierwszy koronowany król Polski. Zjednoczył ziemie polskie, pokonał Niemców pod Cedynią i rozszerzył granice państwa.
Piastowie
Mieszko II Lambert
Wykształcony władca, znał łacinę i grecki. Stracił koronę królewską po najazdach sąsiadów i buntach możnych.
Piastowie
Kazimierz I Odnowiciel
Odbudował kraj po najeździe czeskim Brzetysława. Przeniósł stolicę z Gniezna do Krakowa.
Piastowie
Bolesław II Śmiały
Przywrócił koronę królewską. Zasłynął z konfliktu z biskupem Stanisławem ze Szczepanowa, którego skazał na śmierć.
Piastowie
Władysław I Herman
Rządził jako książę bez korony królewskiej. Rzeczywistą władzę sprawował możnowładca Sieciech, co prowadziło do buntów synów.
Piastowie
Bolesław III Krzywousty
Pokonał Niemców pod Nakłem i odzyskał Pomorze. Swoim testamentem podzielił Polskę między synów, co zapoczątkowało rozbicie dzielnicowe.
Piastowie
Władysław II Wygnaniec
Najstarszy syn Krzywoustego, senior dynastii. Próbował zjednoczyć kraj siłą, jednak został wygnany przez braci i możnych.
Piastowie
Bolesław IV Kędzierzawy
Książę senior w okresie rozbicia dzielnicowego. Odpierał najazdy Fryderyka Barbarossy i złożył mu hołd lenny pod Krzyszkowem.
Piastowie
Mieszko III Stary
Najdłużej panujący Piast — mimo kilkukrotnego wygnania wciąż wracał do władzy. Dążył do zjednoczenia ziem polskich.
Piastowie
Kazimierz II Sprawiedliwy
Ulubieniec możnych i Kościoła. Zwołał zjazd w Łęczycy, pierwszy ogólnopolski zjazd duchowieństwa i możnych.
Piastowie
Leszek I Biały
Jeden z najważniejszych książąt w okresie rozbicia. Zginął zamordowany w Gąsawie podczas zjazdu książąt polskich.
Piastowie
Władysław I Łokietek
Zjednoczył ziemie polskie po rozbiciu dzielnicowym i w 1320 r. koronował się na króla Polski w Krakowie.
Piastowie
Kazimierz III Wielki
Ostatni Piast na tronie. Zastał Polskę drewnianą, zostawił murowaną. Kodyfikował prawo, zakładał miasta i uniwersytet w Krakowie.
Andegawenowie
Ludwik I Węgierski
Król Polski i Węgier. Wydał przywilej koszycki, przyznając szlachcie znaczne prawa w zamian za uznanie sukcesji córek.
Andegawenowie
Jadwiga Andegaweńska
Pierwsza kobieta koronowana na króla Polski. Poślubiła Jagiełłę, doprowadzając do unii polsko-litewskiej. Odnowiła Akademię Krakowską.
Jagiellonowie
Władysław II Jagiełło
Wielki książę litewski, założyciel dynastii Jagiellonów. Pokonał Krzyżaków pod Grunwaldem w 1410 r. w największej bitwie średniowiecznej Europy.
Jagiellonowie
Władysław III Warneńczyk
Król Polski i Węgier. Zginął w wieku 20 lat w bitwie pod Warną, walcząc z Turkami osmańskimi w obronie chrześcijaństwa.
Jagiellonowie
Kazimierz IV Jagiellończyk
Jeden z najwybitniejszych Jagiellonów. Pokonał Krzyżaków w wojnie trzynastoletniej i odzyskał Pomorze Gdańskie dla Polski.
Jagiellonowie
Jan I Olbracht
Za jego panowania szlachta uzyskała przywileje ograniczające mieszczan i chłopów. Poniósł klęskę w wyprawie mołdawskiej.
Jagiellonowie
Aleksander Jagiellończyk
Podpisał przywilej mielnicki, wzmacniając władzę senatu. Za jego panowania Polska weszła w konflikt z rosnącą potęgą Moskwy.
Jagiellonowie
Zygmunt I Stary
Patron renesansu w Polsce. Wzniósł renesansowy Wawel, prowadził aktywną politykę zagraniczną i zawarł pokój z Krzyżakami.
Jagiellonowie
Zygmunt II August
Ostatni Jagiellonów. Doprowadził do zawarcia unii lubelskiej w 1569 r., tworząc Rzeczpospolitą Obojga Narodów.
Walezjusze
Henryk III Walezy
Pierwszy król elekcyjny Polski. Uciekł nocą do Francji po śmierci brata, porzucając koronę polską dla tronu francuskiego.
Batorowie
Stefan Batory
Wybitny wódz i reformator. Odzyskał Inflanty od Rosji, zreformował armię i założył Akademię Wileńską.
Wazowie
Zygmunt III Waza
Przeniósł stolicę z Krakowa do Warszawy. Prowadził liczne wojny, a jego syn Władysław zasiadał chwilowo na tronie moskiewskim.
Wazowie
Władysław IV Waza
Zdolny wódz, odparł najazd moskiewski i turecki. Przez krótki czas był elektem na cara Rosji. Patron sztuki i teatru.
Wazowie
Jan II Kazimierz Waza
Panował w czasach potopu szwedzkiego. Złożył słynne śluby lwowskie. Abdykował jako pierwszy król Polski w historii.
Wiśniowieccy
Michał Korybut Wiśniowiecki
Król elekcyjny wybrany przez szlachtę jako kandydat niezależny od magnatów. Panował w czasie wojen z Turcją, zmarł nagle w trakcie kampanii.
Sobiescy
Jan III Sobieski
Bohater odsieczy wiedeńskiej w 1683 r. Pokonał armię osmańską i ocalił Europę przed tureckim podbojem. Największy wódz w historii Polski.
Wettynowie
August II Mocny
Elektor saski i król Polski. Znany z siły fizycznej i licznych romansów. Za jego panowania Polska pogrążyła się w wojnie północnej.
Leszczyńscy
Stanisław I Leszczyński
Dwukrotnie zasiadał na tronie — oba razy zmuszony do abdykacji. Później rządził Lotaryngią jako teść króla Francji.
Wettynowie
August III Sas
Za jego panowania Polska była praktycznie sparaliżowana przez liberum veto. Mieszkał głównie w Dreźnie, rzadko odwiedzając kraj.
Poniatowscy
Stanisław II August Poniatowski
Ostatni król Polski. Uchwalił Konstytucję 3 maja 1791 r. — pierwszą konstytucję w Europie. Abdykował po III rozbiorze Polski.
Brak dynastii
Rozbiory Polski
Okres utraty niepodległości po III rozbiorze Polski. Terytorium Polski podzielone między Rosję, Prusy i Austrię. Polacy wielokrotnie podejmowali próby odzyskania niepodległości, m.in. powstania narodowe.
Wettynowie
Fryderyk August I
Książę Warszawski ustanowiony przez Napoleona. Rządził w Księstwie Warszawskim — pierwszej namiastce państwa polskiego po rozbiorach.
Romanowowie
Aleksander I Romanow
Car Rosji i król Polski w Królestwie Polskim utworzonym po kongresie wiedeńskim. Nadał konstytucję Królestwu Polskiemu.
Romanowowie
Mikołaj I Romanow
Car Rosji i król Polski. Stłumił powstanie listopadowe i ograniczył autonomię Królestwa Polskiego.
Romanowowie
Aleksander II Romanow
Car Rosji i formalny król Polski. Po powstaniu styczniowym całkowicie zlikwidował autonomię Królestwa Polskiego.
Romanowowie
Aleksander III Romanow
Car Rosji prowadzący politykę silnej rusyfikacji ziem polskich.
Romanowowie
Mikołaj II Romanow
Ostatni car Rosji i formalny król Polski. Jego upadek podczas rewolucji rosyjskiej przyczynił się do odzyskania niepodległości przez Polskę.
Okres przejściowy
Rada Regencyjna
Organ władzy utworzony podczas I wojny światowej. Przygotował grunt pod odrodzenie państwa polskiego.
Brak dynastii
Józef Piłsudski
Naczelnik Państwa po odzyskaniu niepodległości. Twórca Legionów Polskich i jeden z ojców niepodległości Polski.
Brak dynastii
Gabriel Narutowicz
Pierwszy prezydent II Rzeczypospolitej. Zamordowany po kilku dniach urzędowania.
Brak dynastii
Stanisław Wojciechowski
Prezydent Polski obalony podczas przewrotu majowego dokonanego przez Piłsudskiego.
Brak dynastii
Ignacy Mościcki
Najdłużej urzędujący prezydent II RP. Sprawował władzę w okresie rządów sanacji.
Brak dynastii
Rozbiór IV / Okupacja Niemiecko-Sowiecka
Okres II wojny światowej. Polska została zajęta przez III Rzeszę i Związek Radziecki.
PZPR
Bolesław Bierut
Komunistyczny przywódca Polski podporządkowanej ZSRR. Wprowadzał system stalinowski.
PZPR
Władysław Gomułka
Przywódca PRL po odwilży 1956 roku. Usunięty z władzy po protestach robotniczych.
PZPR
Edward Gierek
Przywódca PRL prowadzący politykę modernizacji kraju na kredyt zagraniczny.
PZPR
Wojciech Jaruzelski
Wprowadził stan wojenny w 1981 r. Ostatni przywódca komunistycznej Polski.
Brak dynastii
Lech Wałęsa
Pierwszy prezydent III Rzeczypospolitej wybrany w wyborach powszechnych. Przywódca Solidarności i symbol upadku komunizmu w Polsce.
Brak dynastii
Aleksander Kwaśniewski
Prezydent Polski przez dwie kadencje. Wprowadził Polskę do NATO w 1999 r. oraz do Unii Europejskiej w 2004 r.
Brak dynastii
Lech Kaczyński
Prezydent Polski, który zginął w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem w 2010 r. Prowadził aktywną politykę historyczną i zagraniczną.
Brak dynastii
Bronisław Komorowski
Objął urząd po katastrofie smoleńskiej. Wcześniej marszałek Sejmu i pełniący obowiązki prezydenta.
Brak dynastii
Andrzej Duda
Prezydent Polski przez dwie kadencje. Sprawował urząd w okresie licznych zmian politycznych oraz napięć międzynarodowych w Europie.
Brak dynastii
Rafał Trzaskowski
Prezydent Polski nie długo posłużył na swoim stanowisku ale wiemy o nim że lubi kultowe polskie wafle w czekoladzie
Brak dynastii
Karol Nawrocki
Prezydent Polski od 2025 r. Wcześniej historyk i prezes Instytutu Pamięci Narodowej.
966 r.
Mieszko I przyjął chrzest, włączając Polskę do kręgu cywilizacji zachodniej i tworząc podwaliny państwowości.
1000 r.
Cesarz Otton III przybył do Gniezna, uznając Polskę za równorzędne państwo i ustanawiając pierwsze arcybiskupstwo.
1025 r.
Bolesław I Chrobry jako pierwszy władca przyjął koronę królewską, formalnie ustanawiając Królestwo Polskie.
1364 r.
Kazimierz Wielki ufundował jeden z najstarszych uniwersytetów w Europie Środkowej, późniejszy Uniwersytet Jagielloński.
1385 r.
Polska i Litwa zawarły unię personalną, tworząc jedno z największych państw ówczesnej Europy.
1493 r.
Pierwsze posiedzenie dwuizbowego Sejmu z udziałem szlachty, zapoczątkowując system parlamentarny Rzeczypospolitej.
1543 r.
Mikołaj Kopernik opublikował dzieło przedstawiające heliocentryczny model Układu Słonecznego, rewolucjonizując naukę.
1569 r.
Polska i Litwa połączyły się w Rzeczpospolitą Obojga Narodów — jedno z największych i najludniejszych państw Europy.
1573 r.
Szlachta wymusiła na królu Henryku Walezym podpisanie zasad ustrojowych gwarantujących wolności obywatelskie i tolerancję religijną.
1683 r.
Jan III Sobieski poprowadził wojska chrześcijańskie do zwycięstwa nad Turkami pod Wiedniem, ratując Europę przed inwazją osmańską.
1791 r.
Uchwalono pierwszą w Europie i drugą na świecie nowoczesną konstytucję, reformując ustrój Rzeczypospolitej.
1795 r.
Rosja, Prusy i Austria dokonały ostatecznego podziału ziem polskich, wymazując Polskę z mapy Europy na 123 lata.
1797 r.
Józef Wybicki napisał pieśń legionów polskich we Włoszech, która stała się późniejszym hymnem narodowym.
1815 r.
Mocarstwa europejskie ustaliły nowy ład po Napoleonie; powołano Królestwo Polskie zależne od Rosji.
1918 r.
Po 123 latach zaborów Polska powróciła na mapę Europy jako niepodległe państwo, kończąc I wojnę światową.
1920 r.
Wojsko Polskie rozbiło armię bolszewicką pod Warszawą, zatrzymując ekspansję komunizmu na zachód Europy.
1939 r.
Niemcy zaatakowały Polskę 1 września, rozpoczynając II wojnę światową. 17 września uderzyła też armia sowiecka.
1944 r.
Największa akcja zbrojna podziemia w okupowanej Europie — 63 dni walki o wolną Warszawę zakończone klęską i zburzeniem miasta.
1945 r.
Wielka Trójka zadecydowała o powojennym kształcie Europy, oddając Polskę w strefę wpływów sowieckich bez zgody Polaków.
1978 r.
Karol Wojtyła jako pierwszy Polak i pierwszy nie-Włoch od 455 lat został wybrany papieżem, wstrząsając światem.
1980 r.
W Stoczni Gdańskiej podpisano porozumienia sierpniowe, dając początek ruchowi społecznemu który obalił komunizm.
1989 r.
Komuniści i opozycja usiedli do negocjacji, otwierając drogę do wolnych wyborów i końca PRL.
2004 r.
Polska wraz z dziewięcioma innymi państwami dołączyła do Unii Europejskiej, otwierając nowy rozdział w historii kraju.
30 przełomowych starć w historii Polski
| Bitwa | Lata | Przeciwnik | Wynik | Wojsko PL | Wojsko wroga | Straty PL | Straty wroga | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Bitwa pod Cedynią
Cedynia, Polska |
972 r. | Niemcy (margrabstwo Marchii Północnej) | Wygrana | 3 000 | 3 000 | 200 | 1 500 |
|
Bitwa pod Nakłem
Nakło nad Notecią, Polska |
1109 r. | Niemcy (Rzesza Niemiecka) | Wygrana | 8 000 | 12 000 | 500 | 3 000 |
|
Bitwa na Psim Polu
Okolice Wrocławia, Śląsk |
1109 r. | Niemcy (Rzesza Niemiecka) | Wygrana | 9 000 | 15 000 | 600 | 4 000 |
|
Bitwa pod Legnicą
Legnickie Pole, Śląsk |
1241 r. | Mongołowie (Złota Orda) | Przegrana | 8 000 | 20 000 | 6 000 | 2 000 |
|
Bitwa pod Płowcami
Płowce, Kujawy, Polska |
1331 r. | Zakon Krzyżacki | Wygrana | 5 000 | 7 000 | 1 200 | 4 000 |
|
Bitwa pod Grunwaldem
Grunwald, Prusy, dziś Polska |
1410 r. | Zakon Krzyżacki | Wygrana | 39 000 | 27 000 | 5 000 | 18 000 |
|
Bitwa pod Orszą
Orsza, dziś Białoruś |
1514 r. | Rosja (Wielkie Księstwo Moskiewskie) | Wygrana | 35 000 | 80 000 | 1 000 | 30 000 |
|
Bitwa pod Obertynem
Obertyn, dziś Ukraina |
1531 r. | Mołdawia | Wygrana | 5 000 | 10 000 | 150 | 7 000 |
|
Bitwa pod Kircholmem
Kircholm, dziś Łotwa |
1605 r. | Szwecja | Wygrana | 4 000 | 14 000 | 100 | 9 000 |
|
Bitwa pod Kłuszynem
Kłuszyn, dziś Rosja |
1610 r. | Rosja (Carstwo Rosyjskie) | Wygrana | 7 000 | 35 000 | 400 | 15 000 |
|
Bitwa pod Chocimiem (1621)
Chocim, dziś Ukraina |
1621 r. | Turcja (Imperium Osmańskie) | Wygrana | 65 000 | 160 000 | 14 000 | 40 000 |
|
Bitwa pod Beresteczkiem
Beresteczko, dziś Ukraina |
1651 r. | Kozacy / Tatarzy | Wygrana | 80 000 | 100 000 | 3 000 | 30 000 |
|
Bitwa pod Chocimiem (1673)
Chocim, dziś Ukraina |
1673 r. | Turcja (Imperium Osmańskie) | Wygrana | 35 000 | 35 000 | 500 | 20 000 |
|
Odsiecz Wiedeńska
Wiedeń, Austria |
1683 r. | Turcja (Imperium Osmańskie) | Wygrana | 27 000 | 140 000 | 1 300 | 15 000 |
|
Bitwa pod Połtawą
Połtawa, dziś Ukraina |
1709 r. | Rosja (Carstwo Rosyjskie) | Przegrana | 4 000 | 42 000 | 3 400 | 4 500 |
|
Bitwa pod Racławicami
Racławice, Małopolska, Polska |
1794 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Wygrana | 6 600 | 10 000 | 650 | 2 000 |
|
Bitwa pod Maciejowicami
Maciejowice, Mazowsze, Polska |
1794 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Przegrana | 7 000 | 12 000 | 2 000 | 2 000 |
|
Bitwa pod Somosierrą
Przełęcz Somosierra, Hiszpania |
1808 r. | Hiszpania | Wygrana | 800 | 12 000 | 57 | 2 000 |
|
Bitwa pod Raszynem
Raszyn, Mazowsze, Polska |
1809 r. | Niemcy (Austria) | Wygrana | 14 000 | 35 000 | 1 000 | 3 000 |
|
Bitwa pod Stoczkiem
Stoczek Łukowski, Polska |
1831 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Wygrana | 4 000 | 5 000 | 100 | 800 |
|
Bitwa pod Grochowem
Grochów, Warszawa, Polska |
1831 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Remis | 40 000 | 73 000 | 7 500 | 9 000 |
|
Bitwa pod Ostrołęką
Ostrołęka, Mazowsze, Polska |
1831 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Przegrana | 24 000 | 57 000 | 7 500 | 5 000 |
|
Bitwa pod Łowczówkiem
Łowczówek, Galicja, Polska |
1914 r. | Rosja (Imperium Rosyjskie) | Wygrana | 3 000 | 4 500 | 283 | 1 100 |
|
Bitwa Warszawska (Cud nad Wisłą)
Warszawa i okolice, Polska |
1920 r. | Rosja Sowiecka | Wygrana | 113 000 | 160 000 | 4 500 | 25 000 |
|
Bitwa nad Niemnem
Grodno, dziś Białoruś |
1920 r. | Rosja Sowiecka | Wygrana | 20 000 | 45 000 | 1 000 | 10 000 |
|
Obrona Westerplatte
Westerplatte, Gdańsk, Polska |
1939 r. | Niemcy (III Rzesza) | Przegrana | 182 | 3 400 | 15 | 300 |
|
Bitwa pod Bzurą
Nad rzeką Bzurą, Polska centralna |
1939 r. | Niemcy (III Rzesza) | Przegrana | 170 000 | 400 000 | 18 000 | 8 000 |
|
Bitwa o Anglię – Dywizjon 303
Przestrzeń powietrzna Anglii |
1940 r. | Niemcy (III Rzesza – Luftwaffe) | Wygrana | 1 900 | 2 500 | 29 | 203 |
|
Bitwa pod Monte Cassino
Monte Cassino, Włochy |
1944 r. | Niemcy (III Rzesza) | Wygrana | 50 000 | 100 000 | 4 199 | 20 000 |
Podróż przez wieki — kształt Polski na przestrzeni czasu
